อธิบายงานต่อไป ทำงานกับ zip file กับ portable program และ การ ถอดถอนโปรแกรม

การทำงานของโปรแกรม เราทราบแล้วว่า จะต้องเริ่มจาก การติดตั้ง (install) โปรแกรมลงที่ hard disk ก่อน
นักศึกษาได้ทดลองติดตั้งโปรแกรมจากวิชานี้ไป หลายโปรแกรมแล้ว เช่น
- Acrobat reader ใช้อ่านไฟล์ PDF
- Photoscape ใช้ตกแต่งภาพ ไว้สื่อสาร
- Speccy ตรวจสอบส่วนประกอบของ windows และ เครื่องคอมฯ ที่ใช้
- Glary utility ตรวจสอบ windows

และยังได้ทดลองใช้โปรแกรม ที่ใช้งานได้เลย ไม่ต้อง install ลง hard disk กับโปรแกรมทดสอบความเร็วของ thumb drive


คราวนี้ เราจะลองใช้โปรแกรมที่เรียกว่า portable program (portable แปลว่า สามารถเคลื่อนย้ายได้)
ที่การติดตั้ง อาจติดตั้งลงใน thumb drive เผื่อสามารถนำไปใช้งาน ใน ที่ต่าง ๆ ได้
(ปกติ โปรแกรมจะติดตั้งลงใน hard disk ซึ่งไม่สามารถเคลื่อนย้ายไปใช้งานที่อื่น ๆ ไม่สะดวก)
โดย ทดลองกับโปรแกรมชื่อ revo uninstaller

เริ่มต้น download file นี้เลยครับ
click บรรทัดนี้ เพื่อไป download file

จอภาพจะเป็น


click ที่ icon ชื่อ download (เอา mouse ไปชี้ (รูปลูกศรชี้ลง))


หาก browser ของท่านไม่ได้ตั้งค่าให้การ download เกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ
แต่ให้ผู้ใช้ตัดสิน กำกับขั้นตอนการ download ไปทีละขึ้น (ซึ่งควรจะเป็นแบบนี้)
จะพบ กรอบโต้ตอบ ชื่อ Opening revouninstaller.zip
ถามเราว่า จะเลือก (choose) เปิดไฟล์ (open) หรือ บันทึกไฟล์ (save)
ให้เลือก save file  แล้ว click OK (1)

browser จะถามแหล่งที่จะ save
สำหรับครู ครูจะ save ลง drive D: (1)  ไม่เปลี่ยนชื่อไฟล์ (2) แล้ว click คำสั่ง save (3)

เมื่อ download เสร็จ
ที่ drive D  (1)
ก็พบไฟล์ที่ download มาเรียบร้อยแล้ว (2)

ความรู้ที่ 1 zip file

zip file หรือ file บีบอัดข้อมูล
ชื่อไฟล์คือ Revouninstaller.zip

zip file นิยมใช้ใน สองกรณี
1. ทำให้ไฟล์ต้นฉบับมีขนาดเล็กลง ส่งผลให้การส่งไฟล์ในระบบเครือข่าย หรือ internet ใช้เวลาน้อยลง พื้นที่จัดเก็บเล็กลง
2. zip file เพียง 1 ไฟล์ อาจประกอบด้วยไฟล์หลาย ๆ ไฟล์รวมกันอยู่  การรวมไฟล์หลายไฟล์ให้เป็นไฟล์เดียว ทำให้สะดวกในการจัดส่งไฟล์ เช่นกัน

ในกรณีของ revouninstaller.zip ประกอบด้วยไฟล์ย่อยได้แก่
license.txt
revo uninstaller help.pdf
revouninstaller.exe
settings.ini
และ folder อีก 1 ตัวชื่อ lang

ต่อไป แตก zip ไฟล์ เป็น คำพูดปกติ เมื่อจะทำให้ zip file กลับคืนสู่สภาพปกติ
ได้แก่
กลับไปเป็นไฟล์เดิม ขนาดเดิม หรือ แตกกลับไปเป็นหลาย ๆ ไฟล์
1. นำ mouse ไปชี้ที่ชื่อไฟล์ แล้ว click ขวา จะพบ เมนูลัด (shortcut menu)  (1)

ให้ click เลือกคำสั่ง extract to revouninstaller\ (2)
อธิบายคำสั่ง ให้แตกไฟล์ไว้ที่ folder ชื่อ revouninstaller
หากท่านใด ไม่พบเมนูคำสั่งนี้ หรือ คล้าย ๆ กันนี้
แสดงว่า เครื่องฯ ท่าน ไม่ได้ติดตั้งโปรแกรมกลุ่ม zip file ไว้
แนะนำให้ไป download มาติดตั้ง
ของครูใช้โปรแกรมชื่อ 7-zip
click บรรทัดนี้ เพื่อไปยังหน้า website และทำการ download และ ติดตั้งโปรแกรม

และเมื่อไปยัง drive D (1)
และ double click เพื่อเข้าไปใน folder   revouninstaller (2)

จะพบ folder ย่อยชื่อ revounstaller portable

และเมื่อ double click ที่ folder เพื่อเปิดเข้าไป จะพบไฟล์ต่างๆ ดังนี้

ถึงตรงนี้ ก็พร้อมทำงานชิ้นต่อไปได้

ทำ double click ที่ file ชื่อ revouninstaller.exe เป็นชนิด application หรือเป็นโปรแกรมนั่นเอง
เพื่อให้โปรแกรมทำงาน

โปรแกรม revo uninstaller ใช้เพื่อทำ uninstall โปรแกรมต่าง ๆ ในเครื่องฯ ของเรา
เราจะให้โปรแกรมนี้ ทำการ uninstall โปรแกรม Glary utility ที่เราได้ใช้งานไป

โปรแกรมทำงานแล้ว
สิ่งแรกที่ทำ คือ click ที่ คำสั่ง Tools
เพื่อตั้งค่า options
ที่ options click ต่อที่ uninstaller

ปลดการเลือก make a system restore point

system restore point จะสั่งให้ windows สร้างจุดย้อนกลับ (restore point) ขึ้น
เช่น
เรากำลังจะ uninstall โปรแกรม Glary utilities ออกจากเครื่องฯ
เมื่อเสร็จขบวนการ uninstall เราจะไม่สามารถเรียกใช้งานโปรแกรม glary ได้อีกต่อไปเพราะได้ถอดถอนมันออกจากเครื่องฯ แล้ว
แต่ถ้าเราต้องการกลับไปใช้งาน glary ใหม่ โดยไม่ต้องติดตั้ง (install) โปรแกรมใหม่
เราก็บอกให้ windows ย้อนตัวเองกลับไปยังจุดย้อนกลับที่ได้สร้างไว้ก่อน uninstall โปรแกรม glary
ด้วยเหตุนี้ windows ก็จะกลับไปสู่สภาพก่อนการ uninstall
ก็เหมือนว่า การ uninstall ไม่ได้เกิดขึ้น

แต่ที่ ไม่เลือกคำสั่งนี้ เพราะ จะเป็นการสิ้นเปลืองพื้นที่ใน hard disk เพราะโปรแกรมไม่ได้ถูกลบออกไป
การทำ restore point จึงต้องพิจารณาเป็นกรณีไป

กลับมาที่โปรแกรม ให้เลือก glary utilities 4.2 (ของนักศึกษาจะเป็น version 5 แล้ว)
เพื่อทดลองทำ uninstall
แล้ว click คำสั่ง uninstall

การ uninstall เริ่มทำงานดังนี้
คุณแน่ใจ (are you sure) ว่าต้องการ uninstall the selected program (uninstall โปรแกรมที่ถูกเลือก)
ก็ click คำสั่ง yes

click เลือกแบบการ uninstall เป็นแบบ moderate หรือ ระดับกลาง แล้ว next

performing เริ่มทำงานวิเคราะห์และถอดถอน (analysis and uninstall)

อย่างแรก จะเป็นการ uninstall โดยตัวโปรแกรมนั่น ๆ ในกรณีนี้ uninstall ของ Glary utilities จะทำงาน
(โปรแกรมทุกโปรแกรมที่ติดตั้ง (install) ลงเครื่องฯ จะติดตั้งโปรแกรมถอดถอน (uninstall) ของมันลงไปด้วย)
เราก็ click เลือก uninstall

การ uninstall โปรแกรมก็เริ่มทำงาน โดยแสดงความก้าวหน้า ผ่าน
แถบก้าวหน้า (progress bar)

มีคำถามว่า ต้องการถอดถอนการตั้งค่า (setting) และการสำรองค่า (backup) ของโปรแกรมไหม?
ให้ตอบ yes

การ uninstall ของโปรแกรม uninstall ของ glary ก็ทำงานเสร็จ
มีตัวเลือกให้ reboot now
ให้เลือกเป็น i want to manually reboot later  ต้องการ boot เครื่องฯ เองภายหลัง
เพื่อให้ revo uninstaller ทำงานที่เหลือต่อ

หน้านี้แสดงการทำงาน uninstall ของโปรแกรม uninstall ของ glary เสร็จแล้ว
(revo uninstaller ยังไม่ได้ทำอะไร)
ก็ click คำสั่ง next

revo uninstaller เริ่ม ตรวจหา (scan) สิ่งตกค้าง (leftover) ในเครื่อง

เสร็จแล้ว ก็ click next

แสดงสิ่งตกค้างที่ registry หรือแผนกทะเบียนของ windows
ให้ click คำสั่ง select all เพื่อเลือกสิ่งตกค้างทั้งหมด
แล้ว click คำสั่ง delete เพื่อลบสิ่งตกค้าง
แล้ว next

 โปรแกรมถามว่า แน่ใจว่าจะลบที่เลือกทั้งหมดใน registry นะ ก็ตอบ yes

การทำความสะอาดสิ่งตกค้างใน registry ก็เริ่มขึ้น
ลบหมดแล้ว ไปต่อ next

ทำการค้นหาสิ่งตกค้างที่อื่น (leftover files and folders)
ก็เจอ สามตัว ก็เลือกหมดและลบ

แน่ใจว่าจะลบ ก็ตอบ yes

การลบเกิดขึ้นแต่
มีบางไฟล์ยังหลงเหลืออยู่ (remain)
และจะถูกลบเมื่อเปิดเครื่องฯ ใหม่
ก็ตอบ OK และ Next ไป

จบการทำงานครับ